LẠP CHÚC NGUYỄN HUY: CÂU LẠC BỘ VĂN HÓA Montreal
==
CÂU LẠC BỘ VĂN HÓA Montreal
Chúng ta là ai ở Montreal?
Chúng ta là người Việt tỵ nạn cộng sản nhưng lại mang 3 hình ảnh với nhiều danh xưng do người khác gọi hoặc do chính chúng ta tự đặt : Apatride, tỵ nạn chinh trị, boat people, việt kiều, tỵ nạn cộng sản, người Việt quốc gia, người quebecois gốc Việt …
Ba hình ảnh
Hình ảnh gốc của chúng ta là hình ảnh người Việt chạy nạn cộng sản nên danh tính chúng ta làApatride trên giấy tờ Liên Hiệp Quốc, refugié politique trên giấy tờ Canada và boat people trên báo chí thế giới.
Từ hình ảnh gốc là người tỵ nạn cộng sản, chúng ta cùng với Cộng Đồng muốn phóng ra hình ảnh thứ hai làtỵ nạn cộng sản, người Việt quốc gia, người quebecois gốc Việt …
Hình ảnh thứ ba là hình ảnh người immigrant thuộc minorité visible trong cái nhìn của người bản xứ.
Danh xưng
Vì có nhiều danh xưng chỉ người Việt tỵ nạn cộng sản tại Montreal nên có nhiều câu trả lời câu hỏi chúng ta là ai? Vì vậy mà câu lạc bộ Văn Hóa Montreal đưa ra các giải thích về danh xưng dưới đây.
1. Apatride hay vô tổ quốc pháp lý là danh từ trên giấy tờ HCR của Liên Hiệp Quốc chỉ chúng ta người Việt tỵ nạn cộng sản trong các trại tỵ nạn tại ĐNÁ
2. Boat people là danh từ của báo chí thế giới dùng để chỉ hàng triệu người Việt trốn nạn cộng sản bằng đường biển.
3. Tỵ nạn: Tỵ 避 : lánh xa ra chỗ khác, Nạn 難 tai hoạ, tai nạn, tai ương
4. Tỵ nạn chinh trị, danh từ trên giấy tờ của chính quyền Canada khi nhận người Việt tỵ nạn cộng sản đến định cư tai Montreal, có nghĩa người Việt chạy xa quyền lực tai ương cộng sản.
5. Tỵ nạn cộng sản, danh từ của người Việt quốc gia thường dùng để chỉ rõ thân phận chúng ta là người Việt xa lánh tai họa cộng sản ở Việt Nam. Đây là danh xưng bị giặc ghét cay ghét đắng nhất nên hiện tại dưới áp lực chính trị của nhà Nước Việt Nam, tên những người mang danh xưng tỵ nạn cộng sản có thể bị đục bỏ trên tượng đài Ottawa Memorial to victims of communism tại Ottawa (do Ông Lê Duy Cấn, cựu TTK Liên Hội báo tin).
6. Việt kiều : Kiều 僑 chỉ người ở nhờ nước khác. Hiện nay, giặc cờ đỏ dùng danh từ Việt kiều để chỉ người Việt ở hải ngoại và là danh xưng của nhóm sinh viên phản bội VNCH như Việt kiều yêu nước, Việt kiều đòan kết để phân biệt với các hội đoàn người Việt quốc gia tỵ nạn cộng sản.
7. Người Việt quốc gia, danh xưng mang màu sắc chính trị có nghĩa người Việt tỵ nạn cộng sản tiếp tục bảo tồn chánh nghĩa quốc gia, không chấp nhận giặc cờ đỏ , kỷ niệm ngày lễ của VNCH treo cờ vàng và dựng tượng đài (Chiến sĩ quốc gia, Ngô đình Diệm , thuyền nhân, văn hóa). Chinh trị nên hiểu như thế nào ? Chinh 政 việc của nhà nước chính quyền, trị 治, cai trị, quản lí , chính trị là toàn bộ các hoạt động liên quan đến việc giành, giữ và thực thi quyền lực của nhà nước và ở hải ngoại của ban lãnh đạo Cộng Đồng.
Cách người Việt quốc gia biểu lộ danh xưng:
Của cộng đồng như CĐNVQGVM : treo cờ vàng,
Của cá nhân : Hình cờ vàng trên mũ, cà vạt, khăn quàng, áo dài …
Hình cờ vàng biểu lộ kín đáo trên hộp thơ (trước nhà thi sĩ Luân Hoán), một lá cờ vàng treo bên trong cửa sổ trước nhà của tôi …
8. Người quebecois gốc Việt, danh xưng của AVQ (Association des Vietnamiens Quebecois) của nhóm người Việt trẻ tại Chợ Đêm Montreal. Từ năm 2023, với tài trợ của Canada, sanh hoạt chính của AVQ tại Montreal là tổ chức Chợ Đêm tại Bassin Peel và Marché de Noël Vietnamien tại Supernat ngày 1/12/2024. Tại Chợ Đêm, các em dùng yếu tố ethnoculturel (văn hóa chủng tộc) để xác định mình là gốc người Việt qua ẩm thực, y phục, văn hóa sau :
–Ẩm thực Việt: chả giò, gỏi cuốn …
–Y phục : Áo dài (Fashion Show)
-Văn hóa : Ban nhạc dân tộc Montreal, Les belles tonkinoises band, Phuong Ca Montreal, Vovinam, múa hát Gia Đình Quan Âm, Hội trống Văn Lang …
Phả Ký Việt Montreal.
Có thể mấy trăm năm sau, con cháu chúng ta cũng có thể hỏi chúng ta là ai ở Montreal. Vì vậy mà câu lạc bộ Văn Hóa Montreal đã và đang soạn Phả Ký Việt Montreal (Phả 譜 : chép thứ tự người trong nhà họ; ký 記 : sách ghi chép).
Câu lạc bộ sẽ giới thiệu với đồng hương các cuốn sách có tình cách phả ký sau :
1. Cuốn sách VĂN NHÂN VIỆT MONTREAL. Nhân Ảnh XB, 2025, 208 trang giới thiệu các văn nhân của Montreal (bán trên site Amazon.ca).
2. Cuốn sách song ngữ Y SĨ VIỆT NAM TẠI MONTREAL VÀ CANADA, Medecins vietnamiens à Montreal et au Canada, Nhân Ảnh XB ,năm 2026, 212 trang (bán trên site Amazon.ca).
3. Cuốn sách song ngữ:Người Việt công giáo tại Montreal
4. Cuốn sách song ngữ Montréal, l’épopée des réfugiés vietnamiens anticommunistes, Edition bilingue vietnamienne française
Montréal, Bản hùng ca của người Việt quốc gia để vinh danh các Văn Vật Việt tại Montreal.
Kỳ tới, tiếp theo bài này là câu lạc bộ Văn Hóa Montreal giới thiệu cờ vàng. Xin quý đồng hương góp ý và bổ túc những danh xưng còn thiếu. Xin tránh phê phán và bắt người khác phải giống mình nhất là trong tinh thần chống giặc cờ đỏ .
CLB Văn Hóa Montreal mong đón nhận ý kiến, phê bình và bài viết của đồng hương.
Lạp Chúc Nguyễn Huy
[1] Theo tài liệu cua AVQ : ‘’La 2e édition de Chợ Đêm au Bassin Peel a été un grand succès avec 25 000 festivaliers, plus de 40 performances artistiques et plus de 40 kiosques!’’