NV Thế Phong : Tổng Luận 60 Văn Nghệ Việt Nam

“>Tổng Luận 60 năm Văn Nghê Việt Nam Tập II

Xin tiếp tục phía dưới.

 

 

Kinh Anh Thế Phong;

 

Cảm ơn đã gửi quyển tổng luận này.

 

Có phải rằng lịch sử VN đang được nhiều

nhân văn viết lại từng trang một không?

Tôi là người dốt nát về lịch sử nhất

thế mà tới già rồi mới biết không thoát

khỏi cái bóng lịch sử, của chính mình

và của dân tộc, quốc gia mình nữa.

 

Nói đến chính bản thân tôi, nhiều khi

tôi còn tránh né viết lại ; biện luận cho

nhứng hành vi:  Tăng tốt, giảm xấu.

Huống chi lịch sử các vị tiền bối ngày

xưa?  Ai đã là người trung thực nhất

và ai sẽ là người kiểm chứng sự chân

thật trung gian của nhiều tác giả?

 Một vài giòng thật thà.  Gần đất xa trời,

 bây giờ tôi phải bắt đầusám hối lâm râm.

 

Sau khi tôi chuyển tiếp cái link của anh về

quyển tổng luận.   http://www.vantholacviet.com/news-1634/11/Van/The-Phong–Tong-Luan-60-Van-Nghe-Viet-Nam.html

 

Có vài người đã đọc ngay  quyển 1  trang 13-14-15.

và cho thêm dữ kiện lịch sử.  Tôi nghĩ họ cũng trích ra từ

anh chàng Google mà ra.

Tôi chỉ chuyển tiếp chứ không có ý kiến gì thêm.

Rất hào hứng cho một tác giả, khi viết bài có người

đọc và góp thêm dữ kiện phải không anh Thế Phong?

Chúc anh thành công dài dài trên con đường văn học.

Giúp ích cho quần chúng.

km

Một bạn đọc viết:

Hà Nội; quê quán ở làng Lương Ngọc (nay thuộc xã Thúc Kháng), phủ (nay là huyện) Bình Giang, tỉnh Hải Dương, một làng khoa bảng, có truyền thống hiếu học. Mồ côi mẹ từ 9 tháng tuổi, mồ côi cha từ khi lên 9 tuổi; Phạm Quỳnh côi cút được bà nội nuôi ăn học.

trường Bưởi, còn gọi là trường Thông ngôn) năm 1908, Phạm Quỳnh làm việc ở Trường Viễn Đông Bác cổ tại Hà Nội lúc vừa tuổi 16.

Nam Phong tạp chí từ ngày 1 tháng 7 năm 1917 và đình bản tháng 12 năm 1934; tuyên truyền cho tư tưởng "Pháp Việt đề huề". Cũng trong thời kỳ 1924-1932, ông còn là giảng viên Trường Cao đẳng Hà Nội.

2 tháng 5 năm 1919, ông sáng lập và là Tổng Thư ký Hội Khai trí Tiến Đức, Trần Trọng Kim là Trưởng ban Văn học của Hội; và Hội trưởng Hội Trí tri Bắc Kỳ.

Marseille rồi diễn thuyết ở cả Ban Chính trị và Ban Luân lý Viện Hàn lâm Pháp về dân tộc giáo dục.

France – Indochine.

Bảo Đại lên làm vua thay Khải Định, ông được triều đình nhà Nguyễn triệu vào Huế tham gia chính quyền Bảo Đại, thời gian đầu làm Ngự tiền Văn phòng, sau đó làm Thượng thư Bộ Học và cuối cùng giữ chức vụ Thượng thư Bộ Lại (1944–1945).

9 tháng 3 năm 1945, Nhật đảo chính Pháp. Chính phủ Trần Trọng Kim được thành lập. Ông về sống ẩn dật ở biệt thự Hoa Đường bên bờ sông đào Phủ Cam, Huế.

Ngô Đình Khôi (anh ruột Ngô Đình Diệm) và Ngô Đình Huân (con trai của Ngô Đình Khôi).

” target=”_blank”>[3]

  • Đến Cách mạng Tháng Tám 1945 chính quyền nhân dân khép án tử hình[2].
  • ” target=”_blank”>[2].” target=”_blank”>[2].
  • Nguyễn Hữu Bài, người có mối hiềm từ lâu với Phạm Quỳnh nên đã lợi dụng việc này mà giải quyết ân oán[2].
  • Thừa Thiên, Huế) giết. Nhà văn Thái Vũ lý giải:
  • ” target=”_blank”>[4].

    Kim Morris




    Joyce Anne Nguyen : BÀI VIẾT KHÔNG CÓ TỰA

    BÀI VIẾT KHÔNG CÓ TỰA
     
    Joyce Anne Nguyen 
     
     
    Wednesday, March 3, 2010 at 2:42am
     
    Có đôi khi suy nghĩ, tôi chợt cảm thấy có lẽ mình nên bỏ tất cả. Bỏ tất cả việc viết lách này. Có rất nhiều lý do để tôi ko nên tiếp tục viết.

    Tôi 16 tuổi, ở tuổi này như những người đồng trang lứa tôi nên chú tâm học hành và có những mối quan tâm phù hợp với lứa tuổi.
    Tôi ko bị ép buộc phải lên tiếng, và tôi ko đủ tư cách để lên tiếng và kêu gọi người khác phải đứng dậy tranh đấu cho quyền lợi cá nhân và thay thế 1 chế độ khác với những nhà cầm quyền khác, bởi dù gì tôi cũng đang sống ở nước khác, tôi là kẻ hèn nhát đứng từ xa hò hét kêu gọi, khi có chuyện tôi ko phải cam chịu gì cả, và tôi nói gì cũng được, gào gì cũng được.
    Có đôi khi tôi cảm thấy nhục nhã và ghê tởm với bản thân. Và có lẽ sự im lặng là lựa chọn tốt hơn cho tôi. Có nhiều lúc tôi cảm thấy như vậy. Dù tôi có viết hàng trăm, hàng ngàn bài, cũng ko có điều gì xảy ra. Mọi việc đều diễn ra như vậy. Vô số người đã viết, vô số người đã lên tiếng, vô số người đã đấu tranh và cống hiến cho phong trào đấu tranh dân chủ, nhưng cũng ko có gì thay đổi. Việc viết lách của tôi nói chung cũng ko có lợi gì. Ko tạo nên 1 sự thay đổi. Cũng ko thuyết phục hay lôi kéo được ai. Rất nhiều người cũng đã bảo VN ko cần những người như tôi, và thay vì chê bai chế độ, ko đóng góp, có lẽ tôi nên ngậm họng và sống cho đất nước tôi đang sống.
    Có đôi khi tôi cảm thấy mình là 1 kẻ hèn nhát. Dĩ nhiên khi ở VN, tôi ko viết, ý tôi là tôi có viết về những bức xúc trong xã hội nhưng ko viết về chính trị chẳng phải vì tôi sợ, mà trong nước tôi chưa kịp thấy nhiều để ý thức được người dân trong nước ko may mắn như thế nào. Chỉ khi được đến 1 đất nước khác và đi 1 số nơi, tôi mới thấy 1 số điều và so sánh, tôi mới bắt đầu viết về chủ đề này. Nhưng có lẽ tôi nói chung cũng vẫn là 1 kẻ hèn nhát to miệng, kêu gọi người dân trong nước đứng lên phản kháng, trong khi mình đã an toàn.
    Có lẽ tôi nên im lặng. Và mọi người cùng im lặng.
    Chúng ta hãy cùng ngồi yên và chấp nhận hoàn cảnh, với suy nghĩ mọi nước đều có vấn đề, khó khăn riêng, và mỗi chế độ đều có cái tốt cái xấu của nó.
    Chúng ta hãy cùng im lặng và lờ đi những vấn nạn của đất nước, với an ủi rằng đất nước dù sao cũng đang tiến bộ.
    Chúng ta hãy cùng im lặng và tin tưởng rằng việc im lặng chấp nhận sẽ giúp đất nước bình yên.
    Chúng ta hãy dùng từ “nhạy cảm” để né tránh mỗi khi bất kỳ ai đề cập đến vấn đề an ninh lãnh thổ.
    Chúng ta hãy tập trung học hành, làm việc và đừng quan tâm đến chính trị.
    Chúng ta hãy ngồi yên đó, để TQ kéo sang tiến hành dự án bauxite ở Tây Nguyên, hủy hoại môi trường sống, giết chết sinh vật, gây bệnh tật cho đồng bào ta, và từ từ chiếm phần trung tâm của đất nước ta.
    Chúng ta hãy ngồi yên đó, để TQ thuê rừng đầu nguồn và chấp nhận tất cả những hậu quả của nó như sự ảnh hưởng đến sinh thái và lũ lụt, và để dân TQ kéo sang VN sống.
    Chúng ta hãy ngồi yên đó, và để đồng bào ta bị đánh cướp hoặc giết chết ngoài biển Đông.
    Chúng ta hãy ngồi yên đó, để tấm bản đồ lưỡi bò đi khắp TG, và mọi người dần dần tin rằng biển Đông thuộc về TQ, HS- TS thuộc về TQ.
    Chúng ta hãy nhắm mắt lại, và ngưng việc đọc báo đi, để tưởng tượng rằng ko có điều gì tồi tệ xảy ra và đất nước vẫn đang phát triển.
    Nhưng liệu tôi, và bạn có thể làm được thế ko?
    Nếu muốn, tôi có thể quên VN đi. Tôi có thể chỉ nên sống cho Na Uy. Và bất kỳ cái gì khác. Bạn cũng vậy. Nhưng liệu chúng ta có thể làm được như thế ko?
    Mọi chuyện có lẽ sẽ trở nên đơn giản hơn rất nhiều nếu ko có những vấn đề với TQ. Bây giờ ai cũng biết tình hình giữa TQ và VN đã nghiêm trọng như thế nào. Ko, đừng nói với tôi VN là nước nhỏ. Ko, đừng nói với tôi VN xui xẻo nằm quá gần 1 đất nước đầy tham vọng bá quyền như TQ. VN ko phải là nước nhỏ duy nhất phải chống chọi với 1 nước lớn. VN ko phải là nước duy nhất nằm gần TQ. Tôi biết tôi ko thể làm được gì cả. Tôi là 1 cá nhân, và 1 cá nhân chỉ là được những việc nhỏ nhặt trong giới hạn của 1 cá nhân. Nhưng nếu nhiều cá nhân gộp lại? “Don’t wait for leaders; do it alone, person to person.”- Mother Teresa. Nếu VN phải đối mặt với TQ, nếu nhân dân VN phải đối mặt với nguy cơ mất nước, ai sẽ cứu VN ngoài chính người dân VN? Mỹ ư? Ồ ko bạn ạ, người Mỹ chỉ làm những gì tốt nhất cho nước Mỹ, đừng quên Mỹ đang mắc nợ TQ, và đừng quên ko có lý do cụ thể nào để Mỹ phải giúp đỡ VN. Hay 1 vị Bụt hiện ra hỏi “Vì sao con khóc?” và phẩy cây phất trần biến điều ước trở thành hiện thực? Phật có câu “No one saves us but ourselves. No one can and no one may. We ourselves must walk the path.”
    “It’s a dirty world out there, but if no one agrees to do the cleaning, the whole country goes down a shit house.”- Vikas Swarup.
    Tôi đủ tỉnh táo để hiểu những bài viết của tôi ko đem lại 1 sự thay đổi cụ thể nào. Có 1 số người đã hỏi thẳng, tôi nhận được bao nhiêu tiền để viết. Tôi cảm thấy hổ thẹn cho họ. Tôi sẽ ko giải thích, tôi chỉ đơn giản trích 1 câu của Isabel Allende “How can one not write about war, poverty and inequality when people who suffer from these afflictions don’t have a voice to speak?” Nếu bạn hoàn toàn cho rằng việc viết lách là vô bổ, đừng quên trong chiến tranh ko phải ai cũng tham gia chiến đấu, có những người chiến đấu bằng ngòi bút. Có những người đóng góp theo cách riêng của họ.
    Mọi người biết việc viết lách ko đem lại ích lợi gì nhiều. Vô số người đã viết. Vô số người đã lên tiếng. Ko có gì được thay đổi. Bản kiến nghị phản đối dự án bauxite được rất nhiều người ký tên cuối cùng cũng bị bỏ mặc. Những người biểu tình phản đối TQ bị bắt. Blogger bị bắt và bỏ tù. Ko có gì được thay đổi. Nhà nước vẫn tiếp tục làm việc của họ. Họ vẫn chặn facebook. Họ vẫn kiểm soát thông tin. Họ vẫn cấm nhắc tên Hoàng Sa Trường Sa trên game online. Họ vẫn treo băng rôn chúc mừng quốc khánh TQ. Họ vẫn xử tù người bất đồng chính kiến. Họ vẫn tiến hành dự án bauxite Tây Nguyên. Họ vẫn tiến hành dự án điện hạt nhân. Họ vẫn cho thuê TQ thuê rừng đầu nguồn. Họ vẫn.. Họ vẫn…
    Nhưng thay vì đặt câu hỏi tại sao tôi lại viết dù biết việc lên tiếng ko đem lại ích lợi, tại sao bạn ko hỏi vì sao đã rất nhiều người lên tiếng nhưng vẫn ko có điều gì thay đổi? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ hoàn toàn ko quan tâm đến nhân dân? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ ko cho phép nhân dân biểu tình hoặc chỉ đơn giản là cất tiếng nói? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ gạt ngang ko đếm xỉa đến bản kiến nghị phản đối 1 dự án gây tác hại trầm trọng đến môi trường, sự sống, và cả an ninh, lãnh thổ đất nước? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ chặn blog, chặn website? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi dân oan khiếu kiện, họ ko bao giờ giải quyết? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ ko đầu tư công sức vào nền giáo dục, tiếp tục những trò cải cách chạy vòng quanh ko cần thiết, bằng cách lấy kiến thức năm này đắp vào năm khác và quay vòng? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ ko giải quyết vấn đề tham nhũng trầm trọng và giải thích VN ko phải là nước tham nhũng nhất TG và quốc gia nào cũng có? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ ko màng đến vấn đề giao thông, để hàng chục ngàn người chết mỗi năm vì tai nạn giao thông, và phần lớn vì đường sá chật chội, đầy “lô cốt”, kém chất lượng và gây ra nhiều cái chết phi lý? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ xem nhân dân là con cái ko được phép cãi lời và “hàng xóm” ko cần can thiệp? Họ là những người lãnh đạo như thế nào mà họ lên nắm quyền khi nhân dân ko biết họ là ai để bầu cho họ? Họ là những người lãnh đạo như thế nào mà họ dù làm bất kỳ điều gì, vẫn tiếp tục giữ cái ghế của mình? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ e ngại mọi sự so sánh và kết luận đó là vọng ngoại và phản quốc? Họ là những người lãnh đạo như thế nào khi họ ko dám nhìn thẳng vào khuyết điểm và huyễn hoặc nhân dân rằng mọi đất nước đều có vấn đề riêng và đất nước ta đang ngày càng tiến bộ?
    Ở đây tôi chỉ muốn nói lên vấn đề ý thức. Tôi ko có ý định tung hô nước ngoài như nhiều người sẵn sàng chụp mũ. Tôi chỉ đưa ra 1 vài so sánh. Trong ý thức người dân cũng như người lãnh đạo ở những quốc gia có tự do dân chủ, nhà nước được nhân dân bầu lên, và tồn tại vì lợi ích của nhân dân và đất nước. Nhân dân đóng thuế nuôi các ông lãnh đạo, và khi các ông làm việc ko tốt, các ông phải nghe phê bình, và có thể bị phế truất. Có rất nhiều người vẫn thường lầm lẫn giữa khái niệm yêu nước và yêu nhà nước. Tất cả đơn thuần chỉ là trò chơi đánh tráo khái niệm. 1 kiểu áp đặt thường thấy. Quốc gia dân tộc là cái trường tồn. Nhà nước là cái tồn tại tạm thời. Khi 2 cái đi ngược nhau, tôi ko nghĩ tôi nên chọn cái ngắn thay vì cái dài. Có nhiều người sẽ bảo tôi là kẻ vô ơn. Rằng tôi sinh ra và lớn lên dưới chế độ này, tôi ăn cơm trong chế độ này, tôi đi học trong chế độ này, tôi phải mang ơn thay vì phản chủ. 1 lần nữa phải nhấn mạnh, đây chỉ là vấn đề ý thức. Ko biết vì lý do gì, dường như người dân VN có thói quen thường sợ hãi và mang ý thức mình đang mang ơn nhà nước. Trong khi thực tế nhà nước lập ra để lèo lái đất nước, và đại diện cho quyền lợi của nhân dân. Tôi phải biết ơn à? Tôi đã nhìn thấy các ông lãnh đạo như thế nào. 1 tờ báo chính thức trong nước từng viết, phải mất 175 năm để VN đuổi kịp Singapore, với điều kiện Singapore đứng yên- điều này là ko thể. GDP cũng tụt hàng trên TG. Tôi phải biết ơn đất nước vì đã độc lập, tự do, hạnh phúc à? Ta độc lập mà ta ko dám nhắc đến mối quan hệ VN- TQ? Ta độc lập mà ta ko dám biểu tình chống TQ? Hạnh phúc? Hạnh phúc mà sau này vô số người vẫn tìm cách bỏ đi, bằng cách này hay cách khác, hôn nhân, du học, lao động hợp tác, làm giấy tờ giả…? Hạnh phúc mà đa phần những người đã đi đều ko muốn về nước sống?
    Tôi sẽ bị xem là kẻ hèn nhát. Tôi ko dám ở ngay trong nước hô hào. Tôi thừa nhận, có nhiều lúc tôi đã tự cảm thấy mình là 1 kẻ hèn nhát. Tôi đi. Tôi ko ở lại. Nhưng cách đây ko lâu, ở trường tôi có buổi giới thiệu về 1 số trường ĐH ở Na Uy và ở những nước khác như Anh, Úc, Mỹ, New Zealand… có 1 tấm bảng có dòng chữ lớn: “Do something for your country: LEAVE.” May mắn được đi, tôi có những quyền tôi ko thể có trong nước. May mắn được đi, bằng những bài viết, dù có thể là vô bổ, tôi đóng góp 1 phần nào đó. May mắn được đi, tôi có cơ hội mở rộng tầm nhìn, và so sánh sự khác biệt giữa 2 TG (tôi thích nói là 2 TG). Những người e ngại sự so sánh ko thể nhìn thẳng vào những khuyết điểm và hạn chế của bản thân để chỉnh sửa và tiến bộ. So sánh là cần thiết. So sánh dẫn đến cạnh tranh. Cạnh tranh giúp phát triển. Thử tưởng tượng, nếu cả 1 khu vực bạn sống chỉ có 1 tiệm giày. Bạn ko còn lựa chọn nào khác, dù đẹp dù xấu bạn cũng phải vào đó mua giày. Nhưng nếu có khoảng chục tiệm giày, à ko nhất thiết, có 2 tiệm giày thôi cũng được, bạn được quyền lựa chọn vào tiệm A hay tiệm B, và để thu hút khách hàng, mỗi tiệm dĩ nhiên phải cạnh tranh và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tương tự với chính trị. Ồ vâng bạn sẽ nghĩ tôi là đứa tâm thần khi so sánh chính quyền với tiệm giày, nhưng tôi chỉ đang phân tích. Nếu có nhiều đảng, các đảng phải cạnh tranh nhau, đưa ra nhiều chính sách vì nhân dân và đất nước, và người dân dĩ nhiên sẽ bỏ phiếu cho cái đảng có nhiều chính sách tối ưu hơn. Nhưng nếu chỉ có 1 đảng duy nhất, và đặc biệt những người lãnh đạo ko bao giờ bị bắt lỗi, ko bao giờ bị phê bình, ko bao giờ bị phế truất, các ông muốn làm bao lâu cũng được, ngồi đó bao lâu cũng được. Ko phải rõ ràng là trong trường hợp đó, cái đảng duy nhất này có thể làm bất kỳ điều gì, kể cả những việc có hại cho đất nước sao?
    Trong bài viết “Ai ko muốn được tự do?”, tôi đã có đề cập đến sự tự do. Vấn đề chỉ là khái niệm về tự do. Khi con người đã sống quá lâu trong 1 xã hội nơi họ ko được phép có tư duy độc lập và phát biểu ý kiến thực sự của mình, họ dần dần quên mất lẽ ra là con người, họ nên có quyền cất tiếng nói. Trong nghệ thuật, nếu có khuôn mẫu định sẵn và 1 dây xích kìm hãm, người nghệ sĩ ko thể làm việc với toàn bộ khả năng của mình. Thiếu tự do, con người bị kìm hãm, khả năng bị giới hạn. Cũng như trong đời sống. Albert Camus từng nói “A free press, of course, can be good or bad, but most certainly, without freedom, a press will never be anything but bad.” Nói mỗi nước đều có tự do dân chủ, chỉ là chế độ khác biệt nên sự dân chủ có màu sắc khác nhau chỉ là lối né tránh cái thực tế chẳng có tự do dân chủ. Nói mỗi nước đều có vấn đề, ko có chế độ nào hoàn hảo chỉ là 1 lối lấp liếm ko dám nhìn thẳng vào những khuyết điểm của mình.
    Đúng, ko có chế độ nào 100% hoàn hảo. Nhưng cho đến nay, qua thời gian, đến sự tiến bộ hiện nay của loài người, chế độ dân chủ được xem là lựa chọn tốt nhất. Nhưng có lẽ con chim bị nhốt quá lâu trong lồng khi nhìn thấy cửa mở cũng rụt lại ko dám bay ra TG rộng lớn bên ngoài. Có lẽ con người sợ hãi sự thay đổi. Thay vì góp sức vào 1 sự thay đổi, thay vì đứng lên bảo vệ cho quyền lợi của chính bản thân mình, họ ngồi yên chấp nhận thực tế và họ cách lơ đi những vấn nạn của đất nước. Erich Fried có câu nói nổi tiếng được viết ngay trên phần còn sót lại của bức tường Berlin tôi đã may mắn có dịp thấy tận mắt: “He who wants the world to remain as it is doesn’t want it to remain at all.”
    Nếu muốn, tôi có thể đáp máy bay về nước, có thể để bị bắt và ngồi tù, lúc đó mọi người sẽ biết đến tôi, sẽ cuối cùng công nhận tôi chứng minh được những gì mình đang nói thay vì khoác lác phô trương, sẽ cuối cùng ban cho tôi 1 danh hiệu, hay 1 tấm bằng khen để sau này ra tù tôi treo trong nhà và tự hào giới thiệu mỗi khi khách đến, nhưng liệu điều ấy có giúp ích được gì ko? Ý tôi ko phải bảo việc ngồi tù là vô bổ. Tôi rất nể trọng và kính phục những người đã dám lên tiếng và chấp nhận việc ngồi tù là 1 cái giá của việc tranh đấu của mình. Tôi thực sự rất nể trọng họ. Và cảm thấy những gì mình làm chẳng là chút gì so với những gì họ đã làm. Và nhiều lúc cảm thấy bản thân là 1 kẻ hèn nhát đáng ghê tởm.
    Nhưng..
    Đừng bảo tôi im vì tôi sống ở Na Uy.
    Đừng bảo tôi im vì tôi 16 tuổi.
    Đừng bảo tôi im và bảo tôi chưa đủ trải nghiệm.
    Đừng bảo tôi im và bảo tôi thiếu hiểu biết.
    Đừng bảo tôi im và kết tội tôi chỉ copy và paste.
    Đừng bảo tôi im vì bạn im.
    Joyce Anne Nguyen
    2/3/2010

    Joyce Anne Nguyễn

    Cách đây vài ngày tôi đọc lại 1 bài viết cũ của mình, “Bài viết không có tựa”, hay còn được biết đến với tên “Đừng bảo tôi im” do bác Hoàng Cơ Định đặt. Và nhận ra đã 1 thời gian rồi tôi gần như không viết gì. Nhìn sang xung quanh, tôi cũng thấy rất nhiều người đã ngưng bút, và bỏ cuộc. Tôi không nói về những người khác, nhưng riêng phần tôi, tôi biết tôi không có quyền than thở. Tôi không có quyền nói mình mệt mỏi. Hiện tại tôi không còn ở VN, nhưng tôi vẫn luôn mang dòng máu VN, và nhìn chung tôi không làm được gì nhiều, thế nên tôi không thể bỏ cuộc. Tôi sẽ tiếp tục viết. Và làm gì đó, theo cách này hay cách khác.
    Tôi không cần viết, hiển nhiên. Tôi có thể chỉ đơn giản tiếp tục học và làm những việc đúng với tuổi tôi, tiếp tục đời sống tại Na Uy, đôi khi đi chơi đây đó tìm hiểu những đất nước khác, như lúc này đang lang thang Roma trước khi trở lại trường. Thế nhưng, nói như Isabel Allende, làm sao 1 người có thể không viết về những nghèo khổ và bất công trong xã hội khi những người đang cam chịu những điều đó không có quyền cất tiếng nói? Viết không chỉ cho bản thân. Viết cho những người bị buộc phải im lặng. Viết cho những người mất gần như mọi thứ chỉ vì khát vọng tự do. Viết cho những người đã ngã xuống. Viết cho những người đấu tranh cô độc. Viết cho những người còn đang sống và không biết mình bị thiệt thòi và thiếu các quyền sống cơ bản của con người. Viết cho những người đang vô cảm hoặc không biết nhiều về tình hình đất nước. Viết cho dân tộc. Viết cho những phần lãnh thổ lãnh hải đã mất. Viết cho lịch sử. Viết cho những người đã khuất, đang sống và những thế hệ tiếp sau. Viết không phải là tuyên truyền. Viết không phải là hô hào nhân dân xuống đường còn mình an toàn ngồi ở nước khác. Viết là viết ra cảm xúc và sự thật. Viết là viết những gì đã nhìn thấy. Viết là nói về những bất công đang diễn ra. Viết là viết về những khác biệt giữa nước ta và nước khác, để thay đổi, tiến bộ và đấu tranh cho những quyền sống cơ bản. Viết là làm thức tỉnh, là kêu gọi sự quan tâm.
    Hãy trả lời tôi.
    Bạn cảm thấy gì khi mỗi ngày ra đường thấy kẹt xe, khói bụi, “lô cốt” khắp nơi và các hệ thống làm đường kéo dài từ năm này sang năm khác? Bạn cảm thấy gì khi ngày ngày mở báo ra đọc, nhìn thấy hàng loạt thông tin về tai nạn giao thông (do kẹt xe, vấn đề đường sá…), sập cầu, cháy nhà…? Bạn cảm thấy gì khi những nhà cầm quyền thản nhiên tiến hành dự án bauxite tại Tây Nguyên bất chấp các tác hại và bản kiến nghị? Bạn cảm thấy gì khi biết các ông lãnh đạo cho TQ thuê rừng đầu nguồn? Bạn cảm thấy gì khi chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết nói VN và Cuba canh giữ hòa bình cho thế giới? Bạn cảm thấy gì khi bà Tôn Nữ Thị Ninh so sánh nhân dân với con cái khi tuyên bố tại buổi họp mặt với Hoa Kỳ “Trong gia đình chúng tôi có những đứa con, cháu hỗn láo, bướng bỉnh thì để chúng tôi đóng cửa lại trừng trị chúng nó, dĩ nhiên là trừng trị theo cách của chúng tôi. Các anh hàng xóm đừng có mà gõ cửa đòi xen vào chuyện riêng của gia đình chúng tôi”? Bạn cảm thấy gì khi người ta bảo bạn phải biết ơn Đảng, Đảng là chân lý, bạn không được quyền phê bình, dù cha mẹ bạn nuôi bạn ăn học, đóng học phí cho bạn, bạn đi học lên lớp nhờ công sức bạn học và thi đậu, rồi lớn lên cũng chính bạn kiếm việc kiếm tiền nuôi chính bạn và gia đình bạn, nhà nước không cho giáo dục miễn phí và cũng không có chế độ y tế nào đảm bảo cho bạn, khi thất nghiệp bạn chẳng có trợ cấp, khi bạn già chẳng ai nuôi bạn ngoài con cháu, khi thình lình bạn chết gia đình cũng chẳng có 1 xu hoặc rất ít, trong khi đó ở nhiều quốc gia khác người dân được trợ cấp rất tốt nhưng không bao giờ xem những người lãnh đạo là cha mẹ? Bạn cảm thấy gì khi bạn được học là nước ta có thừa dân chủ, nhưng sau 1 ngày vừa nói về sự kiện 2 nhà báo bị bắt do vụ PMU18, ngày hôm sau tất cả các báo đồng loạt im lặng, bản thân thượng tướng Nguyễn Văn Hưởng gần đây phát biểu “Nước ta không có phản biện, phản biện là phản động”, những người bất đồng chính kiến chưa gây nguy hại cụ thể nào đã bị bắt giam, các bloggers mất việc, 1 tờ báo du lịch khẳng định chủ quyền Hoàng Sa, Trường Sa bị đình bản và khi bạn thử đứng trong lớp hỏi về Hoàng Sa, Trường Sa thì câu trả lời bạn nhận được là “Đây là vấn đề nhạy cảm không nên bàn tới.”? Bạn cảm thấy gì khi trong trường lớp bạn luôn được dạy là chế độ tư bản đang giãy chết bên bờ vực thẳm nhưng các nước tư bản vẫn đang phát triển giàu mạnh và các nước theo chế độ cộng sản đều đã sụp đổ ngày nay chỉ còn lại TQ, VN, Bắc Hàn, Cuba? Bạn cảm thấy gì khi chủ tịch Hội đồng Quản trị Tổng công ty Than và Khoáng sản, ông Đoàn Văn Kiểng, nói về dự án bauxite:“Lỗ hay
    lãi chỉ là dự đoán. Chúng tôi nói có lãi, các nhà khoa học bảo không. Khoa học và thực tế bao giờ cũng là 50:50. Vậy thì tốt nhất hãy làm đi, rồi mới kiểm nghiệm được. Thực tế sẽ trả lời.”
    ? Bạn cảm thấy gì khi bạn du lịch sang nước khác và người ta chỉ nói “Ni hao” hoặc “Konnichiwa” với bạn? Bạn cảm thấy gì khi đọc tin công an đánh chết dân? Bạn nghĩ sao khi 1 ủy viên chi bộ tuyên bố “Hoàng Sa, Trường Sa là bãi hoang chim ỉa.”? Bạn cảm thấy gì khi đọc tin ngư dân bị hải quân TQ đánh cướp và giết chết, báo chí VN ban đầu chỉ nói là tàu lạ, rồi sau đó mới thừa nhận? Bạn cảm thấy gì về bài báo phân tích VN phải mất 175 năm để theo kịp Singapore, với điều kiện Singapore không phát triển? Bạn cảm thấy gì khi thử so sánh sự chênh lệch trong mức tiền thưởng Tết của 1 công nhân bình thường và 1 quan chức ở nước ta? Bạn cảm thấy gì và theo bạn vì nguyên do gì người VN luôn tìm cách ra khỏi nước dù phải chịu cực khổ và tủi nhục khi sang nước người bằng những con đường kết hôn với chồng Đài Loan, sang lao động tại Malaysia hay Đông Âu, hoặc du học và ở lại?…
    Bạn nhìn thấy cả. Những bất công đang diễn ra và bạn nhìn thấy tất cả. Nhưng bạn đã lựa chọn: im lặng. Bạn im lặng vì những người khác im lặng. Bạn im lặng và bạn muốn mọi người đều im lặng. Bạn cũng muốn tôi phải im lặng. Bạn chất vấn tôi, hỏi tôi nhận bao nhiêu tiền để viết, và tại sao tôi phải viết khi tôi hoàn toàn có quyền quên đi và bắt đầu 1 cuộc sống mới tại nước khác, nhưng tôi tin bạn đã biết câu trả lời tại sao.

    Gần 1g sáng, 8/8/2010, Roma, Ý.
    Viết tặng những người bạn trên facebook, những bloggers đang viết, đã ngừng viết và những bloggers sẽ bắt đầu viết.




    Nguyễn Phúc Sông Hương: Người Lính Làm Thơ Trên Ðỉnh Núi

    Người Lính

    Làm Thơ Trên Ðỉnh Núi

    Leo lên đến đỉnh khi chiều xuống,
    Ðầu vách cheo leo đá nẩy mầm.
    Có phải hương đưa từ thạch thảo
    Hay là bởi nhụy của bông trăng.

    Người lính bỗng quên đời chiến trận
    Chìm trong mênh mông một đêm rằm
    Cả một tiểu đoàn đang gác súng,
    Nghe hồn man mác tiếng thơ rung.

    Ðêm nay ta chẳng cần căn võng,
    Giường đá, ba lô kê gối nằm.
    Bên kia núi, địch chắc buồn lắm
    Nên đốt lửa hồng xua ánh trăng

    Ai thổi tù và vang dưới lũng
    Hay là địch lạc thổi tìm quân?

    Mặc tiếng cọp gầm, người lính trận
    Gạo sấy, muối mè, ăn dưới trăng.

    Ðĩnh cao ta chẳng cần xin pháo
    Ðể cho địch sống qua đêm rằm.
    Sáng mai có lệnh lần qua núi,
    Khuất ánh trăng, quân đi ngặm tăm.

    Người lính miền Nam đi đánh giặc
    Ba lô mang theo hồn thơ văn.

    Nguyễn Phúc Sông Hương

     




    Hoài Thương : Bóng Em.

    Bóng Em

  • Em quay đời ngõ khác 
    Bóng mất hút chân tường
    Bóng cùng em từ thuở
    Lang thang mọi nẽo đường.

    Bóng xiêu dài nghiêng đổ
    Tan từng dấu chân mưa
    Em mượt mà áo lụa
    Mềm sợi nắng ban trưa.

    Chân bước dài bước ngắn
    Bóng níu em ngập ngừng
    Em vô tình lơ đễnh
    Để buồn bóng rưng rưng.

    Bóng đổ chồng lên bóng
    Sợ lỡ mất đời nhau
    Em mĩm cười với bóng
    Chắc gì không thấy đau ?

    Em trượt dài bóng vỡ
    Khâu trăm vết chưa lành
    Bõ quên một lời hẹn
    Lỡ mất tình trăm năm

    Hoài Thương – HTTA !




  • Trần Văn Sơn : Thương Về Quê Nghèo

    Niềm Tin Ngày Về

    Trôi theo thời cuộc đứng nhìn..
    Dòng sông ý hệ giật mình thoát ra,
    Dừng đây, Ai đợi cùng Ta?
    Nghiệm bao chiến loạn, cửa nhà nát tan!
    Xưa Dòng Lạc Việt huy hoàng!
    Hùng Vương mười tám đời trang Sử Vàng!
    Loa Thành Thần Nỏ vinh quang!
    Trưng Vương, Triệu Ẩu hiên ngang đuổi thù!
    Tiên Hoàng Đinh Sử thiên thu!
    Lam Sơn áo vải diệt thù quân Minh!
    Nhân tài Thường Kiệt anh minh!
     Hàn Thuyên sáng tạo chữ mình tiếng Nôm!
     Hịch Văn Tướng Sĩ gọi hồn!
    Đằng Giang phá trận mồ chôn Giặc Tầu!
    Giang sơn lịch sử dài lâu..
    Quang Trung Vạn Kiếp đã hầu khó quên!
    Chấp tranh quyền lực liên miên..
    Người Dân đói khổ, ba Miền đau thương!
    Bao nhiêu kẻ đã tha hương?
    Bao nhiêu kẻ đã lên đường vào Lao?
    Thượng Đế ơi! Công Thức nào?
    Giải cho Bài Toán khát khao
    Ngày Về? Thoát ra Ý Hệ nhiêu khê?
     Bỏ đi cuồng tín, tìm về định tâm,
    Nhiều Quốc Gia sẽ từ tâm,
    Đừng tranh quyền nữa, giúp Dân thanh bình,
    Ở đây ai cũng hi sinh,
    Chung lưng vật chất, Quê mình hồi sinh,
    Lắng tai nghe tiếng anh linh?
    Tổ tiên Hồng Lạc hiển minh phù trì,
    Niềm Tin ký hiệu tiên tri,
    Họp nhau đoàn kết sợ gì tương lai?
    Nước Non ơi, những Anh Tài,
    Về đây chung sức, góp tài kinh luân,
    Ở đây Ta chỉ dừng chân,
    Đừng quên Quê Mẹ vong thân, lạc loài,
    Niềm Tin Ta gửi cùng Ai?
     Ngày Về Ta viết nên Bài Thơ xanh!

    Trần Văn Sơn 1987



    Bài Thơ Nghịch Lý

    Ta về ta tắm ao ta,
    Dầu trong dầu đục ao nhà vẫn hơn, (*)
    Dù ao ô nhiềm môi trường,
    Ăn bo bo sống cơm nhường Ủy viên,
    Vào tù những mấy thập niên,
    Ra tù vẫn cảm ơn liền Đảng ta,
    Nhìn trông nấm mộ Mẹ già,
    Chết đi tức tủi vì Nhà tịch thu,
    Vườn rau héo hắt vì nghèo,
    Nhưng công ơn Bác vẫn cao hơn mình,
    Từ nay đừng nói chữ Tình,
    Tình ta gắn chặt một mình Đảng thôi,
    Xóm trên, xóm dưới, Làng ơi!
    Nghe sao đứt ruột một đời quanh co?
    Hãy về sống với Tự Do,
    Dù là bánh vẽ thật to, thật buồn!

    Trần Văn Sơn
    Năm 2000
    (*) ca dao VN

    Trong Áng Sương

    Mờ Bước ra khỏi đám sương mờ,
    Đường trong sáng hẳn, nguồn thơ rộn ràng,
    Bạn ơn xin hãy lên đàng,
    Chân trời mở rộng những hàng mây xanh!
    Mình vào đây họp tuổi xanh,
    Vào đây góp gió, xếp cành một cây,
    Cây Việt hùng vĩ vươn đầy,
    Hoa tươi xanh lá, quả đầy năm châu!
    Ngon như trái chím ươm mầu,
    Tưới hồn nhân loại, cùng nhau vui cười!

     Trần Văn Sơn
    1993

    Cánh Hạc Bay Xa

    Trùng khơi cánh hạc bay xa..
    Biển xanh mầu nhớ, hoàng hoa dáng chiều,
    Mềm vai xoảy cánh cô liêu,
    Ngàn con sóng bạc gợi yêu tình buồn!
    Xa rồi một giải quê hưoơng,
    Chinh y tiếp nối bụi đường phiêu lưu..
    Chiều nay trong gió đìu hiu,
    Ta nghe tiếng nhạc tiêu điều trên không,
    Phương xa Núi Tản, Sông Hồng..
    Mây u buồn phủ, nước mênh mông sầu!
    Thuyền ơi rời bến về đâu?
    Hay theo cánh hạc ôm sầu bay xa?

    Trần Văn Sơn 1975

    Bên Dòng Xuân Vắng

    1980

    Em biết em là người Việt Nam,
    Em từ đất Mẹ rất hiên ngang,
    Vượt biên và vượt bao triều sóng,
    Xây đắp tương lai sẽ ngỡ ngàng!
    Em biết thời gian đi rất nhanh,
    Bao người cơm áo muốn yên lành,
    Quên đi những tháng ngày bất hạnh!
    Và lãng sao rồi lửa đấu tranh!
    Em biết biệt ly là nhớ thương,
    Đời bên hai ngoại khó vô thường,
    Dấn thân sương gió, xây đời mới,
    Ước vọng hồn quê, bao vấn vương!
    Em biết gia tài đẹp Lạc Long!
     Mối yêu thương canh cánh bên lòng!
     Chỉ chờ ánh sáng tràn hi vọng,
    Trên khắp quê hương toả nắng hồng!
    Em biết sẽ về với cố hương,
    Chỉ cần vạn lý mở con đường,
    Thênh thang đại lộ tình nhân bản!
    Mái lá quê nghèo toả khói vương!
     Em biết Nguồn xưa, Văn Hoá yêu!
    Mẹ em ru mãi điệu ca dao!
    Từ lúc em còn mang tấm bé!
     Đồng cạn, đồng sâu, rất ngọt ngào!
    Em biết diều quê sáo sẽ dao,
    Cổng trường phượng vĩ đón em vào,
    Thấy xưa bạn cũ vòng tay mở!
    Lòng thoải mái lòng bao khát khao!

    Trần Văn Sơn
    1993




    Hôm đó, nhập đoàn người bỏ chạy,
    Có cả tôi và nhiều nhóm rất thân,
    Quốc lộ cao nguyên những làn khói đạn,
    Kẻ nội thù đã sắp kéo đến gần!
    Một giải cao nguyên đang thời trù phú,
    Đất hứa hoa mầu, sản vật rất nhiều,
     Những cánh đồng hoa, tưng bừng rực rỡ,
    Tôi không ngờ, bỗng một phút cô liêu!
    Những thân xác của bao người xấu số,
    La liệt nằm trên quốc lộ về Nam!
    Bọn cướp đường tìm đàn bà hãm hiếp!
    Thu hết tiền và trang sức, tham lam!
    Giờ ly loạn, những tâm hồn non dại,
    Mồ côi cha và mẹ đứng bơ vơ!
    Đàn quạ lượn trên bầu trời xám xịt,
    Mùi thây hôi, lũ hắc điểu mong chờ!
    Nhìn thấy biển, hi vọng mừng tâm óc!
    Thuyển phong ba nhỏ bé giữa đại dương,
    Theo lớp sóng triều hoàng hôn đỏ rực,
     Trôi theo dòng, lòng dồn dập đau thương!
    Tôi cập bến, một ngày nơi hoang đảo,
    Đoàn di dân may vừa đựơc cứu rồi!
    Đây lữ khách đã xa tầm tay với,
    Không thời gian và hi vọng con người!
    Rời quê Mẹ, tôi đi vào xứ lạ,
    Gặp đồng hương qúy hoá tựa kho tàng!
    Cô đơn vẫn theo giao mùa, thay lá,
    Và tình quê mỗi lúc một hoang mang!
    Đây vật chất chiếm linh hồn tôi gọn,
    Thoát không ra khỏi cám dỗ tầm thường!
    Những khắc khoải và nhu cầu hành hạ,
    Nhìn trời xanh mơ tưởng đến con đường!
     Giải đường xa dẫn ta về Quê cũ?
    Mối tình quê tha thiết vẫn du hồn!
    Dù đất Mẹ gông cùm trong Quái Vật,
    Ta chờ mong hàng vạn cánh tay vươn!
    Tôi ghé lại những chiều trong quán nhỏ,
    Tìm đồng hương để tâm sự nỗi niềm,
     Song cô độc vì không cùng qũy đạo!
    Sự giầu sang lôi kéo họ triền miên!
    Đây xe cộ chập chùng vào phố xá,
    Những ánh đèn kiêu ngạo với đêm đen,
    Dây tiếng nhạc êm đềm, dòng thác lũ,
    Kiếp di dân mang căn cước ươn hèn!
    Nơi cố quốc có mong chờ gió mới?
    Ngọn sóng triều vẫn chờ đợi thuyền xưa?
    Ta lữ khách hoang tàn trong cảnh lạ!
    Gói hành trang như cảm thấy dư thừa!
    Trong giọng nói như ươm nhiều ú ớ,
    Của bạn, tôi, của những đứa con tôi!
    Ôi ngôn ngữ đã xa lòng Đất Mẹ!
    Ta ngồi đây chỉ thấy tiếc thương thôi!
    Tôi im lặng đi về khu phố nhỏ,
    Trời về khuya hồn khắc khoảI, bàng hoàng!
    Bữa cơm tốI dang chờ tôi xum họp,
    Và ngày mai lạii tiếp tục đi lám!
    Ôi khác vọng khó tìm môi sinh mới,
    Dòng đời trôi, ta khó cản cuồng lưu,
    Vọng bến xưa, thuyền không còn chờ đợi!
    Ta ngồi đây nhìn con xoáy đời trôi!
    Nung ý chí cho ngập lòng khao khát,
    Bạn đường ơi, xin hãy đợi sang mùa,
    Làn gió lạ thổi mang nhiều tươi mát,
    Ta lên đường xây dựng cố hương xua!


    Trần Văn Sơn
    1993

     

     

    Vết Hằn Tâm Tưởng

    Tặng các bạn HO, VNCH

    Thương Về Quê Nghèo

     



     

    Ta im lặng đứng bên dòng sông vắng,
    Ngọn cuồng lưu như sắp sửa tan sao?
    Mây đã lộ một khoảng trời xanh nhỏ,
     Nhưng lòng ta khắc khoải vẫn dâng cao!
    Ta đã sống ở một miền hoang dã,
    Rừng năm xưa, nghe báo hú, hổ gầm,
    Nghe tức tủi khi giao mùa thay lá!
    Thương cuộc đời loài sinh vật sơn lâm!
    Những lối mòn ta đi vế quen thuộc,
    Vết hằn đau, đau nhói tận tâm tư..
    Ta nhập cuộc vào lúc dòng tan tác!
    Cuốn ta đi trong lờp sóng đòn thù!
    Không nắm được một khúc cành khô héo,
    Để lao mình theo con xoáy dập dồn..
    Cuối một đoạn thời gian dài day dứt,
    Xác thân nào rời rạc nỗi cô đơn!
    Hồn xây dựng trên phạm trù điên loan,
    Mắt ta cay theo dòng lệ khô cằn!
    Bao tiếc nuối trong lòng người lữ thứ,
     Để dừng đây ôm chặt nỗi đau hằn!
    Thân trầm tích lắng xuống dần đáy mộ,
    Mà linh hồn còn lơ lửng trên cao..
     Vầng tinh tú chuyển mình trong vũ trụ?
     Hút ta vảo một giải lụa trăng sao!
    Ta im lặng đứng nhìn dòng sông vắng..
    Đếm thời gian ghi chép cả không gian,
    Đây có phải bến bờ, thuyền viễn xứ?
    Hay hải hành chờ vượt sóng hiên ngang?

    Trần Văn Sơn
    1993

    Hoang Mang

    Trông cánh nhạn hoài mơ Trời Việt..
    Kiếp tha hương, tư tưởng hao gầy,
    Quê xưa, ngày cũ còn đây,
    Buồn dâng đau nhói tháng ngày trôi đi..

    Tuổi xuân đã xa dần ý đẹp!
    Sức hăng say như đã mỏi mòn,
    Thương về gấm vóc vàng son,
    Nơi quê hương cũ, tưởng còn nằm mơ!

    Hay ta đã lạc loài trôi nổi?
    Cuối không gian, băng giá con tim!
    Hồn hoang như vẫn đi tìm..
    Ngàn cơn khắc khoải đắm chìm thân ta!

    Trên biển cả bao người đã chết?
    Chốn lao tù, nhiểu kẻ thương đau!
    Còn ta, lạc bước về đâu?
    Phong ba ngọn sóng bạc đầu ngoài khơi..

    Ươm sức sống, chờ thời cơ mới..
    Hay mài gươm dưới ánh trăng đêm?
    Ngựa ơi, tạm gác vó thiêng,
    Đợi ta uống cạn “Cơn điên hận thù”!

    Trần Văn Sơn 1980